Wzmożona potliwość stóp – wywiad z podologiem

Osoby ze wzmożoną potliwością stóp mogą doświadczać nie tylko dyskomfortu związanego z mokrymi stopami, ale także podrażnień skóry, grzybicy stóp i innych problemów podologicznych. Dolegliwość nigdy nie powinna być bagatelizowana. Konieczne jest podjęcie specjalistycznego leczenia. O tym, czym jest wzmożona potliwość stóp, jakie objawy powinny zwrócić uwagę i jak wygląda terapia w gabinecie podologicznym, rozmawiamy z mgr Agnieszką Nowaczyk-Panasiuk – podologiem z Instytutu Podologii w Poznaniu.

Angelika Janowicz: Czy pocenie się stóp zawsze jest zjawiskiem nieprawidłowym?

Agnieszka Nowaczyk-Panasiuk: Absolutnie nie. Pocenie się stóp jest zjawiskiem fizjologicznym. Potrzebujemy go po to, żeby usunąć szkodliwe substancje z organizmu i regulować temperaturę ciała. Dziennie produkujemy nawet 500 ml potu, a nawet więcej, jeżeli uprawiamy wysiłek fizyczny lub temperatura otoczenia, w którym przebywamy, jest wysoka. Dlatego nie zawsze pocenie się stóp jest zjawiskiem nieprawidłowym, a wręcz jest pożądane.

Kiedy w takim razie możemy mówić o wzmożonej potliwości stóp?

Wzmożona potliwość stóp jest wtedy, gdy organizm produkuje zbyt dużo potu. Łatwo to zaobserwować. Jeżeli nie jesteśmy aktywni fizycznie, temperatura otoczenia nie jest wysoka, jesteśmy zdrowi, a mimo to skóra jest zauważalnie wilgotna, możemy mówić o nadpotliwości. Oczywiście nie rozpoznajemy jej, gdy taka sytuacja ma miejsce jednorazowo, ale jeśli powtarza się lub jest obecna przez dłuższy czas.

Jakie objawy powinny skłonić do wizyty u specjalisty?

Na pewno powinno zaniepokoić nas stałe uczucie wilgotnych stóp – niekiedy do tego stopnia, że skarpetki i wnętrze butów są mokre. Często pojawia się też nieprzyjemny zapach, który jest efektem rozkładu potu przez bakterie obecne na skórze. Zdarza się, że pacjenci zaczynają szukać pomocy dopiero, gdy dojdzie do powikłań, np. uszkodzenia skóry, nadmiernego łuszczenia naskórka, pojawienia się ran.

Jakie są przyczyny wzmożonej potliwości stóp?

Przyczyną wzmożonej potliwości stóp jest nadmierna aktywność gruczołów potowych. Na stopach znajduje się ich nawet 250 tysięcy. Za taki stan odpowiadają różne czynniki, do których zaliczamy m.in. predyspozycje genetyczne, zaburzenia hormonalne, schorzenia układu nerwowego, niektóre choroby przewlekłe. Zdarza się, że wzmożona potliwość jest skutkiem długotrwałego i silnego stresu, stosowania używek, nieodpowiedniej pielęgnacji czy noszenia skarpetek i obuwia ze sztucznych materiałów, które nie pozwalają skórze oddychać.

Czy wzmożoną potliwość stóp da się skutecznie leczyć?

Tak. Istnieją metody pozwalające złagodzić wzmożoną potliwość stóp, poprawić komfort życia i uniknąć powikłań. Można zastosować kilka z nich jednocześnie, ale terapia powinna być dopasowana indywidualnie do każdej osoby. Warto pamiętać, że im wcześniej problem zostanie zdiagnozowany i zostaną podjęte odpowiednie działania, tym lepiej. Gdy wystąpią już powikłania, terapia jest trudniejsza i zwykle trwa dłużej. Każda osoba, która zaobserwowała, że od pewnego czasu jej stopy nadmiernie się pocą, powinna zgłosić się po pomoc do specjalisty.

Jakimi metodami posługuje się podolog w terapii wzmożonej potliwości stóp?

Podolog ma kilka możliwości terapii wzmożonej potliwości stóp. Jedną z nich jest zastosowanie specjalistycznych preparatów podologicznych, które wpływają na aktywność gruczołów potowych, a jednocześnie pielęgnują skórę. Oprócz tego do terapii można włączyć jonoforezę. Jest to zabieg z użyciem prądu galwanicznego i dopasowanych substancji aktywnych, którego celem jest porażenie kanałów jonowych w gruczołach potowych. Proponuje się go osobom, u których nie ma żadnych przeciwwskazań. Zaliczamy do nich m.in. ciążę, stany zapalne, miejscowe infekcje, miażdżycę czy choroby nowotworowe.

Pomocniczo podolog wykonuje pedicure podologiczny, podczas którego usuwa martwy naskórek. Ważne jest rozpoznanie problemów podologicznych związanych ze wzmożoną potliwością i rozpoczęcie ich terapii.

Oczywiście nie bez znaczenia są działania, które pacjent podejmuje samodzielnie. Ważne jest dbanie o odpowiednią higienę i pielęgnację stóp – najlepiej przy pomocy delikatnych i naturalnych preparatów. Trzeba dokładnie osuszać stopy, nosić skarpetki i buty z naturalnych materiałów oraz regularnie obserwować skórę pod kątem występowania zmian chorobowych.

Czy styl życia ma znaczenie dla wzmożonej potliwości stóp?

Tak. Niektóre nawyki mogą prowadzić do zwiększenia produkcji potu. Szczególnie stosowanie używek i niezdrowa dieta bogata w produkty wysoko przetworzone i powszechnie uznawane za niezdrowe. Nie są to oczywiście jedyne czynniki, ale warto spojrzeć ogólnie na swoje zdrowie i przyzwyczajenia i podjąć próbę ich modyfikacji. Korzyści odniesie cały organizm.

Do czego może prowadzić zbagatelizowanie problemu wzmożonej potliwości stóp?

Wzmożona potliwość stóp wpływa nie tylko na komfort i poczucie własnej wartości. Zbagatelizowanie problemu niesie za sobą przykre konsekwencje zdrowotne. Skóra, która jest cały czas mokra, nie funkcjonuje prawidłowo. Dochodzi do pogorszenia jej kondycji. Staje się bardziej podatna na działanie szkodliwych czynników zewnętrznych, czego skutkiem jest jej uszkodzenie, rany, nadżerki. Wilgoć sprzyja namnażaniu się drobnoustrojów chorobotwórczych – zwłaszcza grzybicy. Poważnym problemem związanym ze wzmożoną potliwością stóp jest wrastanie paznokci.

Agnieszka Nowaczyk-Panasiuk
pionierka podologii w Polsce i założycielka Instytutu Podologii. Od prawie 30 lat prowadzi Instytut Podologii w Poznaniu, gdzie wiedza i doświadczenie spotykają się z empatią i troską o zdrowie pacjenta. Jej celem od początku było stworzenie miejsca, w którym każdy znajdzie profesjonalną pomoc, zrozumienie i poczucie bezpieczeństwa.