Plastyka opuszka palca – wszystko, co trzeba wiedzieć. Wywiad z mgr Agnieszką Nowaczyk-Panasiuk

Plastyka opuszka palca jest jedną z możliwości terapii w gabinecie podologicznym. Zabieg daje pacjentom szansę na przywrócenie prawidłowego wzrostu płytki paznokciowej i wyeliminowanie uciążliwych objawów. Przeprowadza się go nowoczesnymi i małoinwazyjnymi technikami. Co powinniśmy wiedzieć o plastyce opuszka palca? O zabiegu opowie mgr Agnieszka Nowaczyk-Panasiuk z Instytutu Podologii w Poznaniu.

Angelika Janowicz: Nie zawsze terapia podologiczna przynosi oczekiwane efekty. W niektórych przypadkach konieczne jest zastosowanie zabiegów podochirurgicznych. Jednym z nich jest plastyka opuszka palca. Na czym polega?

Agnieszka Nowaczyk-Panasiuk: Plastyka opuszka palca polega na usunięciu wyniosłości kostnej i dokładnym oczyszczeniu kości paliczka. Tym samym zostaje utworzona przestrzeń do prawidłowego wzrostu płytki paznokciowej. Aby dostać się do kości, chirurg nacina opuszek palca.

Co jest wskazaniem do zakwalifikowania pacjenta do plastyki opuszka palca?

Plastyka opuszka palca jest proponowana pacjentom, u których rozpoznano przerost guzowatości paliczka. Następuje przerost dystalnej części palca, czego efektem jest jego deformacja i zachamowanie wzrostu płytki paznokciowej. Narośl na kości to osteofit.

Jakie są objawy przerostu guzowatości paliczka? 

Niepokój pacjentów wzbudza przede wszystkim zahamowanie wzrostu paznokcia i deformacja płytki paznokciowej. Właśnie wtedy zaczynają szukać pomocy u podologa. Obecne są też inne objawy, które pojawiają się z czasem. Są to: onycholiza, deformacja wału dystalnego, zapadnięcie się łożyska, a także zmiana zabarwienia i kruszenie się płytki paznokciowej. 

Plastyka opuszka palca jest przeprowadzana przez zespół chirurg-podolog. Jak wygląda taki zabieg? 

Zaczynamy oczywiście od konsultacji podologicznej. Zbieramy wywiad chorobowy, wykonujemy badanie podologiczne oraz kierujemy pacjenta na badanie RTG. Na tej podstawie stawiamy rozpoznanie i kwalifikujemy pacjenta do zabiegu.

Przed zabiegiem znieczulamy pacjenta. Jest to znieczulenie przewodowe. Oznacza to, że pacjent jest całkowicie świadomy, a czucie jest zniesione tylko w wybranej okolicy ciała. Na palec zakładamy stazę i czekamy, aż preparat znieczulający zacznie działać.

Następnie palec odkażamy preparatem z jodyną i zakładamy chustę chirurgiczną. W tym momencie zaczyna się zabieg. Chirurg nacina opuszkę palca, preparuje tkanki, aby dostać się do kości, wycina narośl kostną i wygładza kość frezem. Zabieg kończy się założeniem szwów i opatrunku. Plastyka opuszka palca trwa około 45 minut.

Oczywiście pacjent musi się do takiego zabiegu przygotować…  

Tak. Przygotowania nie są bardzo wymagające, ale są bardzo ważne ze względów bezpieczeństwa. Przede wszystkim wymagamy, aby pacjenci chorzy na cukrzycę dostarczyli nam aktualny wynik poziomu glukozy we krwi. Natomiast u osób, u których występuje stan zapalny, musimy wcześniej wykonać badanie bakteriologiczne.

Dzień przed zabiegiem pacjent powinien rozpocząć stosowanie antybiotyku przepisanego przez naszego lekarza. Antybiotykoterapia trwa jeszcze 5 dni po zabiegu. Wskazane jest przyniesienie klapków, ponieważ każdy zabieg kończy się założeniem opatrunku uciskowego. To wszystko.

A jak wygląda rekonwalescencja po plastyce opuszka palca? 

Przez 14 dni pacjent nosi szwy. W tym czasie powinien unikać moczenia stopy i oszczędzać kończynę. Po 3 dniach od zabiegu zaczyna samodzielnie zmieniać opatrunki. Oczywiście podolog udziela szczegółowej instrukcji, jak powinien to robić.

Rekonwalescencja jest krótka, ale jeszcze przez kolejne 2 miesiące pacjent powinien uważać na stopę. Nie zalecamy górskich wędrówek, intensywnego sportu i noszenia obuwia na obcasie, ze zwężanymi noskami lub mającego konflikt z opuszkiem palca. Natomiast nie jest konieczne stosowanie kul ortopedycznych.

Pacjent nie może też zapomnieć o wyznaczonych kontrolach w gabinecie podologicznym.

Terapia nie kończy się na samym zabiegu podochirurgicznym. Po plastyce opuszka palca pacjent powinien ponownie trafić do gabinetu podologicznego.

Tak. 14 dni po ściągnięciu szwów rozpoczyna się dalsza terapia podologiczna. Naszym głównym celem jest odrost paznokcia. Ale musimy dbać o to, żeby ta płytka paznokciowa rosła prawidłowo.

Terapia podologiczna po plastyce opuszka palca obejmuje m.in.:

• stosowanie preparatów podologicznych,
• masaż łożyska,
• tejpowanie opuszka palca,
• wkładki ortopedyczne.

Konsultacje podologiczne po plastyce opuszka palca powinny odbywać się co 4-6 tygodni.

Dlaczego po plastyce opuszka palca wykonuje się indywidualne wkładki ortopedyczne?

Główną przyczyną przerostu guzowatości paliczka jest utrata właściwości biomechanicznych paznokcia. Dochodzi do tego m.in. na skutek urazów mechanicznych palca, uprawiania sportu lub noszenia nieodpowiedniego obuwia. Gdy po zabiegu plastyki opuszka palca te czynniki nadal będą obecne, narośl kostna pojawi się ponownie.

Dlatego musimy zadbać o prawidłową biomechanikę stopy. Stopa musi mieć dobrą stabilizację. Musi być zapewniona dobra amortyzacja i prawidłowy rozkład ciężaru ciała. Taką rolę spełniają indywidualne wkładki ortopedyczne.

Jak długo trwa proces powrotu do zdrowia po plastyce opuszka palca? 

W przypadku plastyki opuszka palca terapia może trwać nawet rok. Trzeba pamiętać, że jest to bardzo indywidualna sprawa. Wiele zależy od stanu paznokcia w chwili zgłoszenia się do podologa, stosowania się do zaleceń, zastosowanej terapii podologicznej.

Agnieszka Nowaczyk-Panasiuk
pionierka podologii w Polsce i założycielka Instytutu Podologii. Od prawie 30 lat prowadzi Instytut Podologii w Poznaniu, gdzie wiedza i doświadczenie spotykają się z empatią i troską o zdrowie pacjenta. Jej celem od początku było stworzenie miejsca, w którym każdy znajdzie profesjonalną pomoc, zrozumienie i poczucie bezpieczeństwa.